NGHÒ-HOÄI HOÂM NAY:
TUOÅI TREÛ, KHOA-HOÏC, THÖÏC-TIEÃN

Taâm Vieät

Vôùi Nghò-hoäi Toaøn-quoác Ngöôøi Vieät taïi Hoa-kyø, taét laø Nghò-hoäi, saép nhoùm hoïp ôû San Jose töø ngaøy 21 ñeán 23 thaùng 10 tôùi ñaây, khoâng ít ngöôøi toø moø khoâng hieåu sau gaàn 20 naêm hoaït-ñoäng Nghò-hoäi ñaõ coù nhöõng thay ñoåi naøo khoâng?

Trao ñuoác cho tuoåi treû

Laø moät toå-chöùc thaønh-laäp töø naêm 1986, Nghò-hoäi ñaõ troâng thaáy khoâng ít nhöõng boä maët naêng ñoäng luùc ban ñaàu ra ñi, ngöôøi vì tuoåi taùc ngöôøi vì chuyeån sang nhöõng höôùng hoaït-ñoäng khaùc. Thaønh thöû chuyeän “thay ñoåi gaùc” laø chuyeän ñöông-nhieân phaûi coù vaø ñaët ra cho baát cöù toå-chöùc naøo muoán toàn taïi qua thôøi-gian.

Vaán-ñeà naøy cuõng ñöôïc ñaët ra ngay töø nhöõng naêm ñaàu khi oâng Buøi Dieãm, cöïu-ñaïi-söù VNCH ôû Hoa-thònh-ñoán, ngöôøi ñöôïc baàu laøm chuû-tòch Ban Chaáp haønh ñaàu tieân cuûa Nghò-hoäi, duøng chöõ “trao boù ñuoác” ñeå moâ-taû nhu-caàu naøy. Song sau vaøi naêm khoâng thaáy chuyeän gì xaûy ra, ñaõ coù vaøi ngöôøi ñaët vaán-ñeà ngôø vöïc yù-chí cuûa lôùp laõnh-ñaïo maø ñoâi ngöôøi khoâng ngaïi nguøng duøng chöõ “giaø nua” ñeå moâ-taû caùi “gerontocracy” (“laõo-quyeàn”) quaù quen thuoäc, caû ôû trong nöôùc laãn ôû haûi-ngoaïi.

Tuy lôùp ngöôøi lôùn tuoåi deã lo laø tuoåi treû khoâng giöõ vöõng ñöôïc laäp-tröôøng nhö nhöõng ngöôøi ñaõ coù kinh-nghieäm CS song ngay töø naêm 1995, nghóa laø môùi 9 naêm sau khi thaønh-laäp, Nghò-hoäi ñaõ chuyeån ñöôïc vaøo tay moät thaønh-phaàn treû, vôùi kyõ-sö Phaïm Ñình Ñeä, luùc baáy giôø môùi 42, ñöùng vaøo chöùc Chuû-tòch Hoäi-ñoàng Ñieàu hôïp Trung-öông (töông-ñöông nhö Ban Quaûn-trò toaøn-quoác).

Khuynh-höôùng treû-trung-hoùa Nghò-hoäi ngaøy caøng ñöôïc khaúng-ñònh ñeå ñeán Ñaïi-hoäi naêm 2002 (moät naêm sau thaûm-kòch 9/11), nhieàu baøi baùo ñaõ chaøo möøng söï “leân naém chính-quyeàn” trong Nghò-hoäi bôûi moät kyõ-sö treû hôn nöõa, anh Nguyeãn Quoác Huøng, trong vai Chuû-tòch Ban Chaáp haønh.

Giaø treû phoái-hôïp nhòp nhaøng

Töø ñoù coù theå noùi, Nghò-hoäi laø moät trong nhöõng toå-chöùc hieám coù ôû Hoa-kyø giaûi-quyeát ñöôïc eâm thaém vaán-ñeà chuyeån quyeàn töø lôùp trung-nieân vaø cao-nieân sang tay nhöõng thaønh-phaàn treû. Ngaøy nay, ngoaøi anh Nguyeãn Quoác Huøng, trong Ban Chaáp haønh coøn coù chò Löõ Anh Thö, moät ngöôøi treû noåi baät veà nhöõng hoaït-ñoäng trong Gia Ñình Thanh Thieáu Nieân Ña Hieäu vaø moät ngöôøi ñaõ boû ra nhieàu coâng söùc ñeå thuùc ñaåy chieán-dòch côø vaøng, ñaàu tieân laø ôû Virginia roài sau ñoù lan traøn ra khaép nöôùc Myõ.

Giôø ñaây, ta thaáy caùc thaønh-phaàn treû trong Nghò-hoäi tham-gia vaøo nhöõng döï-aùn nhö:

- Anh Phaïm Hoàng Vuõ, tieán-só Söû-hoïc, hieän ñang laøm ñaàu taàu trong Heä-thoáng Baûo-taøng-vieän Smithsonian ñeå lo veà moät trieån laõm veà “30 naêm Coäng-ñoàng Ngöôøi Myõ goác Vieät,” döï-tính seõ ra maét coâng-chuùng vaøo naêm tôùi (2006). Trong noã löïc naøy, anh ñöôïc söï yeåm-trôï tích-cöïc cuûa VANG (Vietnamese American National Gala), cuûa Viet Heritage Society, cuõng nhö cuûa Nghò-hoäi, beân caïnh nhieàu toå-chöùc khaùc nöõa trong coäng-ñoàng.

- Chò Löõ Anh Thö laø gaïch noái giöõa Taäp-theå Chieán-só VNCH, Nghò-hoäi vaø Döï-aùn xaây caát Baûo taøng Quaân-ñoäi Hoa-kyø (U.S. Army Museum), trong ñoù Quaân-löïc VNCH seõ ñöôïc daønh cho moät choã trang troïng nhö laø moät quaân-ñoäi ñoàng-minh chính-yeáu cuûa Myõ trong chieán-tranh VN. Chò cuõng laø gaïch noái chính vôùi döï-aùn xaây caát Kyû-nieäm-ñaøi vinh danh caùc Naïn-nhaân CS (“Victims of Communism Memorial”), ôû ngay Hoa-thònh-ñoán.

- Anh Nguyeãn Troïng Ñaït ñang lo phaùt ñoäng phong traøo toå-chöùc “Ngaøy Ñaïi-hoïc” cho caùc em trung-hoïc söûa soaïn ñeå choïn tröôøng vaøo Ñaïi-hoïc, vôùi moät vaøi thí-ñieåm nhö vuøng Hoa-thònh-ñoán.

- Anh Nguyeãn Quoác Huøng, vì trong quaù-khöù ñaõ thuoäc toå-chöùc NAACP (National Association for the Advancement of Colored People) vuøng San Jose neân töø ngaøy leân laøm Chuû-tòch Ban Chaáp haønh Nghò-hoäi, anh ñaõ chuû-tröông laøm vieäc hay lieân-minh vôùi caùc toå-chöùc baïn nhö OCA (Organization of Chinese Americans) cuûa ngöôøi Taøu, JACL (Japanese American Citizens League) cuûa ngöôøi Nhaät, NAACP cuûa ngöôøi da maøu v.v. ñeå cho tieáng noùi cuûa Nghò-hoäi coù theå ñöôïc yeåm-trôï maïnh meõ bôûi nhöõng toå-chöùc baïn kia.

Caùi ñaëc-bieät trong Nghò-hoäi laø nhöõng noã löïc naøy ñeàu coù söï hoã-trôï taän-tình cuûa caùc thaønh-phaàn trung-nieân vaø cao-nieân, nhö trong vieäc laïc quyeân cöùu trôï cho naïn-nhaân hai traän baõo Katrina vaø Rita (tyû-duï, oâng Huyønh Só Nghò laøm ñaàu taøu cho vieäc naøy ôû Minnesota), hay cuoäc vaän-ñoäng môùi phaùt ñoäng do baø Jackie Boâng Wright nhaèm kieám tieàn uûng-hoä cho maáy trung-taâm giuùp ñôõ phuï nöõ vaø thieáu-nöõ Vieät Nam bò ñem baùn sang Ñaøi-loan vaø Caêm-pu-chia laøm ñieám.

Khoa-hoïc

Töø sôùm, Nghò-hoäi ñaõ nhìn ra laø ôû Hoa-kyø, ta khoâng theå tranh ñaáu cho quyeàn lôïi cuûa ngöôøi Myõ goác Vieät maø khoâng coù nhöõng con soá roõ raøng. Vì ngöôøi Myõ coù ñaàu oùc khoa-hoïc vaø hoï chæ ñöôïc thuyeát phuïc khi coù nhöõng con soá ñi keøm nhöõng nhaän-ñònh cuûa chuùng ta. Do vaäy maø ngay töø cuoäc kieåm-keâ daân-soá 1990, ngöôøi cuûa Nghò-hoäi ñaõ tham-gia trong nhöõng chaëng quaûng-baù, chuaån-bò taøi-lieäu, coá vaán, tieáp tay dòch baûng kieåm-keâ chính-thöùc v.v. töø 1-2 naêm tröôùc. Keát-quaû laø döïa leân treân kieåm-keâ daân-soá naêm ñoù, coâ Leâ Ngoan, luùc baáy giôø thuoäc Nghò-hoäi, cuõng ñaõ laøm vieäc vôùi moät soá chuyeân-gia daân-soá ôû Ñaïi-hoïc Chicago ñeå vieát leân moät taøi-lieäu lòch-söû ñaàu tieân veà coäng-ñoàng ngöôøi Myõ goác Vieät baèng con soá chính-xaùc, cuoán saùch mang teân Profile of the Vietnamese American Community, in ra naêm 1994 vaø sau ñoù ñöôïc raát nhieàu nôi duøng ñeán nhö moät taøi-lieäu caên-baûn.

Cuõng trong tinh-thaàn ñoù, ngöôøi cuûa Nghò-hoäi laïi tham-gia vaøo cuoäc kieåm-keâ daân-soá naêm 2000 neân Nghò-hoäi coù leõ laø toå-chöùc Vieät Nam ñoäc-nhaát voâ nhò ôû Myõ ñöôïc maáy laàn chính-thöùc ghi nhaän söï ñoùng goùp vaøo coâng vieäc naøy, cöù 10 naêm moät laàn ôû xöù naøy.

Ñeå bieát caùch haønh-xöû cuûa ngöôøi Myõ goác Vieät veà maët chính-trò, trong naêm qua Nghò-hoäi cuõng ñaõ laøm vieäc coâng-ty Bendixen (laø moät coâng-ty chuyeân ño löôøng caùc tyû-leä baàu baùn cuûa caùc daân-toäc thieåu-soá) ñeå ruùt ñöôïc ra moät baûn nghieân cöùu khaù töôøng taän veà caùch ngöôøi Myõ goác Vieät baàu Toång-thoáng vaøo naêm 2004 so vôùi boán naêm veà tröôùc, naêm 2000. Taøi-lieäu naøy mang teân National Survey of the Hispanic & Asian-American Electorates do Trung-taâm Daân-chuû cuûa ngöôøi di-daân (Center for Immigrant Democracy) ñöa ra vaøo ngaøy 10 thaùng 3 naêm 2005 laø moät moác lòch-söû veà vaán-ñeà naøy.

Töông-töï, Nghò-hoäi cuõng ñaõ ñaët haøng cho moät chuyeân-vieân nghieân cöùu veà nhöõng khaû-naêng kinh teá vaø taøi-chính cuûa coäng-ñoàng ngöôøi Myõ goác Vieät. Khi hoaøn-taát, baûn nghieân cöùu naøy seõ cho ta bieát raát roõ ñaâu laø nhöõng thò-tröôøng chính cuûa ngöôøi Myõ goác Vieät. Song song, oâng Huyønh Só Nghò, chuû tôø baùo tieáng Anh Asian American Press ôû Minnesota, cuõng ñang thuùc ñaåy vieäc thaønh-laäp moät toå-chöùc cuûa caùc nhaø kinh-doanh Vieät Nam treân ñaát Myõ nhaèm taïo döïng nhöõng cô-hoäi laøm aên cho ngöôøi Vieät ôû xöù naøy. Nhaèm muïc-ñích naøy, moät hoäi-nghò ñaõ ñöôïc toå-chöùc taïi Tröôøng Luaät George Mason vaøo cuoái thaùng 4/2005 mang teân “Vietnamese American Entrepreneurs Business Meeting” ñeå baøn xem caùc nhaø kinh-doanh Vieät Nam coù theå laøm gì ñeå hoã-trôï cho nhau cuõng nhö giuùp vaøo vieäc phaùt trieån coäng-ñoàng. Moät döõ-kieän trong muoân moät cho thaáy söùc maïnh cuûa coäng-ñoàng VN treân ñaát Myõ giôø naøy: Website Vietnam Review cho bieát laø hieän ôû Hoa-kyø coù gaàn 98 nghìn cô-sôû kinh-doanh (thöông maõi vaø dòch-vuï) cuûa ngöôøi Vieät laøm chuû vôùi doanh-thu laø gaàn 7 tyû ñoâ-la moät naêm.

Thöïc-tieãn

Vôùi ngaøy caøng nhieàu caùc thaønh-phaàn treû vaø naêng ñoäng tham-gia vaøo coâng vieäc cuûa Nghò-hoäi, ta coù theå thaáy ngay laø Nghò-hoäi ñaõ tröôûng-thaønh thaønh moät toå-chöùc coù quy-cuû vôùi neáp sinh-hoaït khoâng khaùc gì caùc hoäi-ñoaøn chính-maïch ôû Myõ. Hoïp Ban Chaáp haønh ñeàu ñaën haøng thaùng treân 19 naêm keå töø ngaøy thaønh-laäp, Nghò-hoäi coù bieân-baûn, coù baûn keâ-khai taøi-saûn vaø chi thu minh baïch, hoïp Ñaïi-hoäi haøng naêm vaø thay ñoåi laõnh-ñaïo trong voøng traät töï vaø theo moät leà loái daân-chuû (nghóa laø qua baàu cöû).

Neáu trong quaù-khöù, taøi-chaùnh cuûa Nghò-hoäi coù phaàn khieâm toán, thì töø ngaøy anh Nguyeãn Quoác Huøng leân naém Ban Chaáp haønh, anh ñaõ taäp trung noã löïc vaøo vieäc tìm kieám taøi-chaùnh cho toå-chöùc. Ñoù laø moät loái nhìn raát thöïc-teá cuûa caùc anh chò em treû sinh ra vaø tröôûng-thaønh trong xaõ-hoäi Myõ, vì hoï tin raèng caùi gì cuõng phaûi coù tieàn thì môùi deã daøng thöïc-hieän coøn khoâng thì “caùi khoù boù caùi khoân.”

Vì vaäy neân caên-baûn taøi-chaùnh cuûa Nghò-hoäi ngaøy moät cuûng coá vaø vöõng chaéc, giôø ñaây ñaõ coù ñoàng ra ñoàng vaøo, baùt aên baùt ñeå. Nghóa laø ngoaøi quyõ hoaït-ñoäng thöôøng-xuyeân coøn coù caû CD ñeå daønh vaø laáy lôøi cao nöõa.

Trong töông-lai, khi coù theâm phöông-tieän, Nghò-hoäi seõ daùm nghó ñeán nhöõng chöông-trình yù-nghóa nhö Quyõ Hoïc-boång cho Treû em ngheøo hoaëc tính ñeán nhöõng chöông-trình quy-moâ hôn baây giôø nhieàu. Song taát caû nhöõng chuyeän ñoù coøn laø ôû phía tröôùc.

Trong khi chôø ñôïi, neáu ai muoán tìm xem Nghò-hoäi laø moät toå-chöùc nhö theá naøo thì hoï coù theå vaøo Website cuûa Nghò-hoäi mang teân www.ncvaonline.com.

[Posted 9/27/05]